Βιβλιοφιλικοί ψυχαναγκασμοί

books

Σε οτιδήποτε βάζουμε την ψυχή μας είναι αναπόφευκτο να κάνουν την εμφάνισή τους κάποιοι καλοδεχούμενοι μεν, ενοχλητικότατοι δε, ψυχαναγκασμοί. Ήρθε λοιπόν η λυτρωτική ώρα της ολοκληρωτικής απενοχοποίησης. Ήρθε η ώρα να πιάσουμε τα βιβλία χωρίς φόβο και πάθος και να μιλήσουμε γι αυτά με ειλικρίνεια και ανεμελιά. Γιατί όλο και περισσότερο παρατηρώ τριγύρω μου να μετατρέπεται η λογοτεχνία σε ζυγαριά κουλτούρας και μετρίδι πνευματικότητας και ανθρώπους να «ντύνονται» τα βιβλία που παρασημοφορούν την βιβλιοθήκη τους ως ένδειξη περηφάνιας για την κατάκτηση του βιβλιοφιλικού τους Κιλιμάντζαρο. Μεγάλη πλάνη.

Ψυχ 1. Μετράς τα βιβλία σου. Μέχρι εδώ  είμαστε σε ανεκτά και χαριτωμένα όρια ψυχαναγκασμού. Προσωπικά δε μπήκα στον κόπο να μετρήσω τα δικά μου βιβλία γιατί δεν βρίσκω τον λόγο. Βέβαια, δε μπορώ να σκεφτώ τον λόγο για τον οποίο το κάνει ο οποιοσδήποτε, πέραν μιας γλυκιάς έπαρσης, απόρροια άγχους να συλλέξεις όσα περισσότερα βιβλία μπορείς. Γιατί;

Ας είναι. Το πρόβλημα δεν είναι ότι τα μετράς. Το πρόβλημα είναι ότι το θεωρείς απαραίτητο να φωνάξεις στον περίγυρό σου ότι έχεις 672,5 βιβλία στη βιβλιοθήκη σου με το μάτι σου να έχει πάρει κάτι από την γοητεία του Γκόλεμ. Άραξε. Τα βιβλία σου είναι δικά σου και ο αριθμός τους μας είναι αδιάφορος. Προτιμώ να μοιραστείς μαζί μου ποιά από τα 672,5 βιβλία σου λάτρεψες.

Ψυχ 2. Μέσα στην όμορφη βιβλιοθήκη σου υπάρχουν μαύρες κηλίδες οι οποίες αμαυρώνουν την κατά τ’ άλλα τέλεια, άψογη, συγκλονιστική εικόνα των βιβλίων σου. Αυτές οι μαύρες κηλίδες είναι γνωστές στην βιβλιοφιλική κοινότητα ως «μισοτελειωμένα βιβλία». Μπορείς να γλιτώσεις κάποιες δεκάδες ώρες συνεδριών με ψυχολόγο γιατί σου έχω νέα. Όλοι έχουμε αφήσει στη μέση βιβλία. Εγώ, εσύ, η κυρία που μένει δίπλα μου, ο βιβλιοκριτικός της γειτονιάς σου, ο Ντοστογιέφσκι, ο Θεός ο ίδιος δε ξέρουμε αν διάβασε και την Παλαιά και την Καινή διαθήκη μέχρι τέλους.

Το να αφήνεις ένα βιβλίο στη μέση δεν είναι ήττα ή έλλειψη πνευματικού βάθους. Αντιθέτως είναι ένδειξη ότι δεν είσαι ένας αναγνώστης που διαβάζει οτιδήποτε πέσει στα χέρια του. Ξέρεις τι σου αρέσει στα βιβλία και τι δεν σου αρέσει και θα πρέπει να νιώθεις περήφανος κάθε φορά που κάνεις την θαρραλέα κίνηση ν’ αφήσεις το βιβλίο κάτω και να αποδεχτείς ότι θα μείνει ημιτελές και οι σελίδες του άθικτες. Για έναν βιβλιοφάγο θέλει κότσια μια τέτοια κίνηση. Αγάπησε τα μισοτελειωμένα βιβλία σου που σ’ έκαναν αναγνώστη με προσωπικότητα και τράβα να τους ζητήσεις συγνώμη για όλη την αποστροφή που τους έδειξες μέχρι σήμερα. Διάολε, θα έπρεπε να υπάρχει σύλλογος μισοτελειωμένων βιβλίων για ενημέρωση σχετικά με τις θεραπευτικές ιδιότητας της αποδοχής των μισοτελειωμένων βιβλίων μας.

Οπότε, σταμάτα να λες ψέματα ότι το αγαπημένο σου βιβλίο είναι ο «Οδυσσέας» του James Joyce. O ίδιος ο Joyce θα έφτασε την ανάγνωση του έργου του ως την σελίδα 23. Βγες στον κόσμο και φώναξε ότι «δεν ολοκλήρωσα το «Πόλεμος και Ειρήνη» και είμαι καλά».

Ψυχ 3. Πριν διαβάσεις τις πρώτες σειρές από το καινούριο βιβλίο που κρατάς ευλαβικά στα χέρια σου, πρέπει πάση θυσία να διαβάσεις τις λεπτομέρειες για το πότε εκδόθηκε, από ποιον, πού, γιατί, τις ευχαριστίες, τον πρόλογο, την εισαγωγή, να κάνεις μία πιο εμπεριστατωμένη έρευνα στο internet για το πώς ήρθε η ιδέα στον συγγραφέα να γράψει το συγκεκριμένο βιβλίο, ποια ήταν η μάνα που τον γέννησε, πόσες φορές τη μέρα πάει τουαλέτα, αν το κρεβάτι του κοιτάει προς την Ανατολή ή την Δύση.

Σοβαρά τώρα χρειάζεται να κάνω κάποιο σχόλιο για να καταδείξω πόσο άπειρα ψυχαναγκαστικός είσαι ή ο C-3PO ήταν καλός για σένα;

Σημασία έχει το βιβλίο που πρόκειται να διαβάσεις. Οι υπόλοιπες πληροφορίες θα έρθουν στην ώρα τους.

Υπάρχουν άπειροι ψυχαναγκασμοί όσον αφορά τα βιβλία αλλά κάπου εδώ θα σταματήσω. Δεν θα ‘θελα να μπω στο ζήτημα της τακτοποίησης των βιβλίων με αλφαβητική σειρά που φτάνει μέχρι το τέταρτο γράμμα του ονόματος, ούτε να μιλήσω για την ταξινόμηση ανά χρώμα, μέγεθος, πάχος, χρονολογία και η λίστα δεν τελειώνει.

Η ανάγνωση είναι μέγιστη απόλαυση, είναι το road trip που θα κάνεις με τον άνθρωπο που θέλεις με το καταλληλότερο soundtrack να παίζει από τα ηχεία και χωρίς ίχνος σκοτούρας στο μυαλό. Αντί να το αναγάγεις σε μείζον ζήτημα παρεμφερές με τη σχάση του ατόμου, απλά αγάπα τα βιβλία σου ανεξαιρέτως που σε έφτασαν μέχρι εδώ που είσαι και είτε διάβασέ τα, είτε άφησε τα να ησυχάσουν αδιάβαστα στην βιβλιοθήκη σου. Live long, prosper and read.

Αλεξία Τζιώγα


"if the world would shut up, even for a while, perhaps we would start hearing the distant rhythm of an angry young tune, and recompose ourselves."