Ο Jozef Van Wissem κρατά τους εραστές ζωντανούς

142-jozef_van_wissem1_pix_by_william_lacalmontie_lores

Γεννήθηκε το 1962. Η δισκογραφική του δουλειά ξεκινά να αφήνει τα σημάδια της στις αρχές της προηγούμενης δεκαετίας ενώ τα τελευταία χρόνια αποτελεί το μουσικό έτερον ήμισυ του Jim Jarmusch με τον οποίο μετρούν τρία άλμπουμ μέχρι και το 2012. Η κινηματογραφική επιστροφή του Jarmusch το 2013 με το “Only Lovers Left Alive” φαντάζει τόσο θεματικά όσο και αισθητικά σαν η μοιραία σύμπραξη των δύο καλλιτεχνών που θα χαρίσει στον Jozef Van Wissem το Soundtrack Award των Καννών.

 

 

Πρόκειται για το σημαντικότερο έργο της μέχρι στιγμής πορείας του Ολλανδού λαουτίστα  καθώς κατορθώνει να αλληλεπιδράσει με τους χαρακτήρες του Jarmusch όσο λίγοι συνθέτες θα μπορούσαν. Ο ίδιος ο Adam, ο αθάνατος πρωταγωνιστής που ερμηνεύει ο Tom Hiddleston, χαρακτηρίζεται από τον ίδιο μακάβριο ρομαντισμό που αιωρείται πάνω από κάθε μέτρο των συνθέσεων του Van Wissem. Και δεν πρόκειται για μια απλή συνύπαρξη των δύο αλλά για μια σχέση ταύτισης και αλληλεξάρτησης κατά την οποία ο ήρωας παίρνει ζωή από το μουσικό του φόντο και αντιστρόφως. Είναι από εκείνες τις φορές που ψάχνοντας να εντοπίσεις το σημείο γέννησης της κεντρικής ιδέας, ανακαλείς στη μνήμη σου εκείνο το παράδοξο με το αυγό και την κότα αφού θα ήταν εξίσου πιθανό η ιστορία του φιλμ να ξεδιπλώθηκε στο μυαλό του Jarmusch στο άκουσμα του “The Taste Of Blood”.

 

 

Ακόμα και το ίδιο το λαούτο, όντας ένα όργανο που ταξίδεψε από την Ανατολή ως τη Δύση παίζοντας έναν πρωταγωνιστικότατο μουσικό ρόλο από τα προχριστιανικά χρόνια έως το Μεσαίωνα και μετέπειτα την Αναγέννηση και το Μπαρόκ, μοιάζει καταδικασμένο να συνοδεύσει την περιπλάνηση των ηρώων του “Only Lovers Left Alive” ανάμεσα σε μια βικτωριανή κατοικία του γκρίζου βιομηχανικού Ντιτρόιτ και τη μεντίνα της Ταγγέρης.  Άλλωστε το σπουδαιότερο χαρακτηριστικό του Jozef Van Wissem πέρα από την προσωπική σχέση και αντίληψη του ακροατή με τη μουσική του, είναι η ικανότητά του να συνοψίζει με μυστικισμό την λαογραφική πορεία του οργάνου που κρατά στα χέρια του χωρίς όμως να παραμένει εξαρτημένος από τις όποιες παραδεδομένες φόρμες. Ο ίδιος μάλιστα βρίσκει το τέλειο μουσικό αρχέτυπο στο πρόσωπο του Ντέμη Ρούσσου.

 

Όσο για την φήμη των live εμφανίσεων του Ολλανδού, οι περισσότεροι πριν από οτιδήποτε άλλο, αναφέρονται στην θεατρικότητα και την τελετουργική μορφή με την οποία επιλέγει να αποδώσει ζωντανά το έργο του. Και αμφιβάλλω αν υπάρχει κάποιος που μπορεί να περίμενε κάτι λιγότερο. Εκείνος μιλά για μια κατάσταση έκστασης και ύπνωσης.

 

Ίσως τελικά ο Jim Jarmusch να είναι από τους λίγους σκηνοθέτες που να έχουν την δυνατότητα να αποδώσουν τις εικόνες και τους ήρωες που ζουν κάπου βαθιά μέσα στο λαούτο του Jozef Van Wissem.

 

 

Ο Jozef Van Wissem θα εμφανιστεί στην Μαύρη Τρύπα της Θεσσαλονίκης την Τρίτη 17 Φεβρουαρίου και στο Θέατρο Χυτήριο της Αθήνας Τετάρτη 18 και Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου.  

 

 

 

Βαγγέλης Ανανίδης


Διπολικός. Επειδή μοιράζεται την ημέρα των γενεθλίων του με τον Stevie Ray Vaughan, τον Denis Villeneuve και τον Zlatan Ibrahimovic, νομίζει πως είναι προορισμένος για κάτι σπουδαίο. Δεν είναι.