Black Books #2: «Ο Εχθρός του Ποιητή», Γιώργου Χειμωνά, εκδ. Κέδρος

xeim

[…]«Δεν θα με ξαναδείτε. Με δυσκολία και κόπο που όσο πάει θα μεγαλώνει η μνήμη σας θα αγωνιά. Θα αγωνίζεται να ξαναφτιάξει την μορφή μου το πρόσωπό μου το σώμα μου. Έχω ακούσει αλλά το ξέρω κι από τον εαυτό μου πω η μνήμη μας χάνει πολύ γρήγορα και πριν απ’ όλα τα άλλα χάνει τις μορφές εκείνων που αγαπήσαμε. Δεν είναι παράδοξο; Η εικόνα μου στην μνήμη σας θα έχει πια τρυπήσει και θα ξεφεύγω από τις τρύπες κι εσείς με αγωνία με πόνο. Θα προσπαθείτε να κρατήσετε ακέραια όλα μου τα μέλη όμως αυτά θα γλυστράν μέσα από τα δάχτυλά σας ώσπου τίποτε πια να μη μείνει μέσα σας από την μορφή μου από εμένα.»

Η ιστορία της Ελένης Ξένου

 

Ο «Εχθρός του Ποιητή» δεν είναι μια περιστασιακή απόλαυση. Δεν είναι το βιβλίο που θα διαβάσει κάποιος περιμένοντας τον επόμενο συρμό ή το πεζό που θα χαζέψει στην παραλία. Δεν θα λειτουργήσει ως παράλληλο συμπληρωματικό ανάγνωσμα σε έναν βαρύ και βαρετό επιστημονικό εγχειρίδιο.

Ο «Εχθρός του Ποιητή»  δεν είναι “φάση”.

Είναι ένα βιβλίο που θα το διαβάσεις και θα το ξαναδιαβάσεις, επειδή θα αναγκαστείς να το κάνεις. Σε διαφορετικές ταχύτητες, σε ένα πέρασμα, με διαλλείματα, θα το αναγνώσεις σιωπηρά, δυνατά. Ίσως και να ουρλιάξεις ορισμένα μέρη του. Θα ανακαλύψεις τις διαφορετικές πτυχές του με την απόλαυση που ένας μουσικός περιμένει το ανεπαίσθητο τίναγμα της μπαγκέτας ενός παγκοσμίου φήμης μαέστρου προκειμένου να δώσει την δική του ερμηνεία. Ο «Εχθρός του Ποιητή» δεν είναι τίποτα λιγότερο και τίποτα περισσότερο από ένα κομψοτέχνημα.

Ο λόγος του Γιώργου Χειμωνά είναι λιτός. Η απογυμνωμένη από σημεία στίξης γραφή του αφήνει το τέμπο να καθοδηγεί την σκέψη και αντιστρόφως με έναν τρόπο που μονάχα στην γραφή του J. Saramago είχα συναντήσει στο παρελθόν. Ωστόσο, εκεί όπου ο δεύτερος κάνει χρήση της συγκεκριμένης τεχνικής προς τέρψιν ενός κοινού που διψά για πνευματώδεις κωμικοτραγικές παρεξηγήσεις, ο Γιώργος Χειμωνάς εντέχνως ενισχύει την υπερπεσιμιστική του ματιά μέσω της αφαίρεσης. Οι λέξεις είναι τραχείς, σε αναλογία με τα χαρακτηριστικά- κυρίως, δε, τις προσωπικότητες που, σαν σε ψηφιδωτό, συμπληρώνουν η μια την άλλη- των κυνικών πρωταγωνιστών του τρίπτυχου.

Ο «Εχθρός του Ποιητή» είναι κάτι παραπάνω από ένα πεζογράφημα που ισορροπεί ανάμεσα στο ονειρικό και πραγματικό. Είναι το Πιστεύω του Γιώργου Χειμωνά για την Τέχνη, είναι μια σπουδή στα απόκρυφα της ανθρώπινης ψυχής, μια αυτοβιογραφία όπου προοικονομεί τον θάνατό του 10 χρόνια προτού μας αφήσει. Στο έργο του «Η συμπύκνωση γίνεται σε όλα τα επίπεδα: γνωστικά, συναισθηματικά, ψυχολογικά, μελοδραματικά.»

book

Μέσω αυτής ακριβώς της συμπύκνωσης οι εμμονές του αναβλύζουν: η Οδύσσεια του Ομήρου αντιπαραβάλλεται με ένα ανέκδοτο ποίημα του Ν. Παναγιωτόπουλου. Η ροκ μουσική των King Crimson μοιάζει ως φυσικό επακόλουθο του γεμάτου χειρονομίες μπαρόκ του A. Vivaldi. Η απενοχοποίηση της pop υποκουλτούρας ως οργανικό στοιχείο του κοινωνικού ιστού. Το ταξίδι ανατολικά. Ο βαγκνερικός θάνατος των δυο διδύμων ως λύτρωση και η λήθη του έρωτα ως κατάρα. Η υποβλητική γοτθική κλειστοφοβική ατμόσφαιρα του E.A. Poe συναντά την μεταρομαντική αυτοκαταστροφικότητα της αστικής τάξης όπως αυτή παρουσιάζεται γλαφυρά στις ιστορίες του T. Mann, με την σκοτεινή μορφή του A. Rimbaud να δίνει τον τόνο στο παρασκήνιο.

Στο τελευταίο του πεζό ο Γιώργος Χειμωνάς μιλάει- ναι, μιλάει επειδή ο λόγος του μοιάζει ως οριακά απομαγνητοφωνημένη αφήγηση- με δέος για την σεξουαλική πράξη, αλλά με πικρία για τον έρωτα και την νεανική ορμή, ενώ η Τέχνη των λέξεων και των εικόνων, σε όλο της το μεγαλείο, σαν απαγορευμένο ναρκωτικό στοιχειώνουν την ζωή του συγγραφέα/ αφηγητή, καθώς μιλάει για την κατάθλιψη αποδεχόμενος αυτήν ως τον σιωπηρό συνοδοιπόρο του.

Πάραυτα, σε κανένα σημείο δεν εντοπίζονται σπέρματα υπαρξισμού. Ο Γιώργος Χειμωνάς μοιάζει ίσως υπερβολικά επιεικής με τους τρίτους, και ταυτοχρόνως ισοπεδωτικά αυστηρός με τον εαυτό του, σε κάθε πτυχή της προσωπικότητας του: Ως καλλιτέχνης, ως αδερφός, ως σύντροφος με μια γραφή η οποία συγκεντρώνεται κατά κύριο λόγο στο προσωπικό δράμα το οποίο- κατά την θεώρησή του- είναι το αντίτιμο της καλλιτεχνικής πλάσης του υποκειμένου, με μια θέαση, ωστόσο, της κοινωνίας από τα μέσα και ποτέ από τα πάνω.

Ανακαλύψτε και εσείς τον Γιώργο Χειμωνά. Από τα πεζά του, μέσα από τα τεχνικά του κείμενα, τις μεταφράσεις του από αρχαία τραγωδία. Έχουμε ήδη αρκετούς παραγνωρισμένους καλλιτέχνες.

ΥΓ: Πέτρο ευχαριστώ για όλα.

Closerfield


Μουσικός, κοντός, αξύριστος. Τα τελευταία 9 χρόνια πίνει Stoli με δύο πάγους και φέτα λεμόνι. Όχι κάθε μέρα. Τι μας περάσατε;