Honest Review: Refused – Freedom

01 cover

…και χωρίς να το πάρει πρέφα το σύμπαν, πέρασαν 17 ολόκληρα χρόνια από την κυκλοφορία του εξωπραγματικού εκείνου δίσκου με την ονομασία «The Shape Of Punk To Come». Η προφητεία δεν επιβεβαιώθηκε, το punk δε διαμορφώθηκε ποτέ σύμφωνα με τις προβλέψεις/προτάσεις των Refused και rightly so, θα έλεγα. Τέτοια ηχητικά πειράματα έρχονται μια φορά ανά ΠΟΛΛΑ χρόνια και είναι τόσο έξω από τα νερά του ιδιώματος που – θεωρητικά – πρεσβεύουν που είτε οποιαδήποτε προσπάθεια μίμησής τους αποτυγχάνει παταγωδώς, είτε απλά…παραμένουν ανέγγιχτα.

Αν μη τι άλλο, κατάφεραν και άφησαν το στίγμα τους στο hardcore punk. Πολλές μπάντες βασίστηκαν σε αυτό τον ήχο για να πειραματιστούν σε ολοένα και πιο ακραία, πιο προχώ, πιο mathexperimentalpostprogressivecore μονοπάτια (χα, σε έκαψα λίγο, πες αλήθεια αναγνώστα αλλά μόλις κατάφερα να βάλω σε ΜΙΑ λέξη τους Dillinger Escape Plan). Ναι, μεγάλο μέρος του γαμάτου ακραίου ήχου των 00s κι έπειτα βασίζεται στους Refused, απλά όχι με τον τρόπο των Refused. Δεν υπήρξε instance δίσκου με τόσα ετερόκλητα στοιχεία (από electro μέχρι ambient) με ταυτόχρονη μηδενική θυσία σε επιθετικότητα και ωμά πολιτικοποιημένο concept – η πλειονότητα του punk αριστερίζε ανέκαθεν, απλά οι Refused το έφτυσαν στα μούτρα του κόσμου πολύ διαφορετικά από τον οποιονδήποτε σύγχρονο/προ/μεταγενέστερό τους.

Τώρα, στην εποχή του επιθανάτιου (;) ρόγχου του παγκόσμιου καπιταλιστικού συστήματος, το μήνυμα των Refused είναι, ίσως, πιο relevant από ποτέ. Προσθέτοντας και τη δημοφιλία του ονόματός τους όλα αυτά τα χρόνια μετά τη διάλυσή τους, το comeback ήρθε σε αρένες και μεγάλα φεστιβάλ, αντίθετα με τις υπόγες και τα μικρά κοινά του παρελθόντος. Οι συνθήκες τελείως διαφορετικές, το λοιπόν. Πως στέκονται, πλέον, μέσα στον κόσμο; Let’s see, shall we?

  1. Elektra

Ξεκίνημα απ’ τα μούτρα. Εν τέλει, ο Lyxzen συμφωνεί μαζί μου: «But down in the dirt, nothing has changed» φωνάζει πολλάκις. Δυνατό, κλιμακούμενο, σωστό intro track, με έμπασε με το ζόρι στο mosh pit. Σημείωση: το ένα από τα δύο τραγούδια του LP που έχει co-γράψει ο Shellback (βόρειος writer/producer/ψιλομέλος σε διάφορες μπάντες, έχει γράψει μεταξύ των άλλων χιτάρες της P!nk, της Britney Spears και των Maroon 5 – κι όμως).

  1. Old Friends/New War

Απότομο κόψιμο. Η πρώτη πειραματική στιγμή του δίσκου; Παιχνίδι ανάμεσα σε ακουστική κιθάρα, tribal επαναλαμβανόμενο beat και ηλεκτρονικό φιλτράρισμα. Βάλε και λίγο ambience, εναλλαγές μεταξύ χαλαρότητας και screaming, παίζει μέχρι και σόλο ανασό-φωνο. Στο τελευταίο λεπτό πάει να κορυφωθεί χαοτικά, δεν κάνει το BOOM ποτέ.

  1. Dawkins Christ

Αμέσως μια γυναικεία φωνή σε ετοιμάζει (στο πρότυπο της κιθάρας του New Noise, ας πούμε), μια menacing μελωδία ξεκινάει, ξαναθυμώσαμε. ΠΑΡΤΟ. Πιασάρικα μιλιταριστικό ρεφρέν, το πόδι ξεφεύγει στο γκάζι λίγο παραπάνω. Έχει κάτι ρέτρο ο ήχος του, με ολίγη από good ol’ ultra-violence. Κομπλέ.

  1. Françafrique

The fuck just happened? Παιδική χορωδία να τραγουδάει χαριτωμένα «Exterminate the brutes», να το γυρνάει σε «Murder Murder Murder Murder», ο Lyxzen απαντάει «Kill kill kill» και ξεκινάει ένα arena rock κομμάτι με πρέζες από electro, horns και sleazy κούνημα. Η δεύτερη πειραματική στιγμή του δίσκου με πέταξε τελείως αλλού. Κομμάτι καθαρά για live chants και ρυθμικό χοροπηδηχτό από τα crowds, αν παιχτεί σωστά. Χάνει σε επιθετικότητα, κερδίζει σε «ας το παίξω ψαγμένος DJ να παίξω κάτι απ’ το καινούριο Refused» (εδώ μπαίνει το απαραίτητο μισόκλειστο βλέμμα αποδοκιμασίας). Θα καραδιχάσει. Μ’ άρεσε.

  1. Thought Is Blood

Ανούσια κακό intro, κατώτερο παλαιότερων αντίστοιχων intro/interludes τους. Μετά από ενάμισι πεταμένο λεπτό, αλλάζει ο ρυθμός. Μοντέρνο, ψιλοfunky (καλά διάβασες, funky, NE TI). Το ξαναγύρισε στο ρυθμό του intro, σα να μου κάθεται καλύτερα τώρα, αλλά και πάλι, δεν πεθαίνω.

02 refused

  1. War On The Palaces

Τώρα είμαι εξαρχής σίγουρος, arena rock με ΠΟΛΛΑ horns. Sing-along, κούνα το μωρό μου, rock ‘n’ roll και τα τοιαύτα. Μετριασμένη, προφανώς, η φωνή σε γρέζι, αλλά δε χρειάζεται και παραπάνω για να κουνήσουν τα γκομενάκια τα κωλαράκια τους. Trippy πέρασμα στη μέση, επαναφορά στο rock ‘n’ roll για το κλείσιμο. Πολύ safe, πολύ catchy χωρίς να χάνει σε φαντασία, πολύ όχι Refused. Αν καραδιχάσει το Françafrique, αυτό θα στείλει κόσμο αδιάβαστο.

  1. Destroy The Man

Ψιλοοοξαναθυμώσαμε, αλλά από πίσω ακούγονται δεσποινίδες να κάνουν ooh-ooh και με μπερδεύουν. Προσπαθείς να με χορέψεις σε σκοτεινά μονοπάτια μπάσταρδο μπάσο αλλά δεν τσιμπάω. Γενικά, κάτι – σαν – να – θέλει – να – πει αλλά με έχασε. Ψιλοβαρέθηκα εδώ.

  1. 366

Να και το δεύτερο κομμάτι που συνυπογράφει ο προαναφερθείς pophitmaker – ο οποίος δηλώνει τρελαμένος fan και πως έκατσε κι έμαθε να παίζει drums από το The Shape Of Punk To Come. Καλύτερο από τα προηγούμενα, λίγο πιο «σωστά» επιθετικό, μέχρι και Nirvana εποχής In Utero μου θύμισε σε κάτι υποβόσκοντες ήχους. Κορυφώνει συμπαθητικά.

  1. Servants Of Death

Εδώ οι Refused έφεραν στο studio μέλη από Red Hot Chili Peppers, Jamiroquai και ίσως και τους Daft Punk για τζαμάρισμα. Nu funky disco rock. Αυτό. Μας γαμήσατε, αλλά θα το χορέψουμε στάνταρ.

10.Useless Europeans

Το would-be grande κλείσιμο του δίσκου, στα 6:30 λεπτά ξεκινάει δίνοντας την εντύπωση ότι είναι γραμμένο σε συναυλία, με έναν υπνωτικό αλλά ανεπαίσθητα κλιμακούμενο ρυθμό. Κράζει τους ευρωπαίους για την εγκληματική τους απάθεια και αμέλεια για τον υπόλοιπο κόσμο. Λίγο πριν το τέλος ξεσπάει, για να σβήσει ακουστικά. Θα μπορούσε να είναι και καλύτερο.

Αντί επιλόγου…χμμμ, τα μισά κομμάτια τα άκουσα με ενδιαφέρον για διαφορετικούς λόγους, τα υπόλοιπα ήταν λίγο hit-or-miss σε σημεία, ενώ σε άλλα σε καίει, καμία σχέση με ένα πιθανό Shape Of Punk To Come Vol. 2 που μπορεί να ορέγονταν διάφοροι σε υγρά όνειρα. Οι Refused μεγάλωσαν, παίζουν σε στάδια, είναι λίγο παραπάνω hotshots από όσο θα θέλαμε και είναι ακόμα relevant. Στέκεται άψογα σαν ήχος του σήμερα, δεν είναι way ahead of its time όπως το προηγούμενο δισκάκι. Εύκολα με βλέπω να πετάω κανά δυο κομμάτια στο καλοκαιρινό compilation που ετοιμάζω. Προσέγγισε άφοβα, έχοντας ανοιχτό μυαλό.

Βασίλης Μόσχου


Πάλαι ποτέ (και ακόμα, άσχετα αν κοροϊδεύει τον εαυτό του) μέτολχεντ, που και που rock dj, cat person, δεν είναι χοντρός αλλά big boned. Ήρθε για να υπερασπιστεί τον Kanye West.