Ο Θανάσης Μέντακας και οι Κυνηγοί του Χαμένου Βινυλίου

mentakas

Η φορολογική του δήλωση γράφει “Δήμος Γκουλιαμτζής”. Ας μην κοροϊδευόμαστε όμως, ποιος δεν ξέρει την online περσόνα του Θανάση Μέντακα, που εδώ και χρόνια γεμίζει τους τοίχους των ακολούθων του με την καθημερινή βραβευμένη σειρά “Blast from the past / Greatest & Best / Today’s fresh” όπου η τριπλέτα των posts του καθοδηγεί εμάς τους αδαείς σε περιπετειώδεις μουσικές; Η ραχοκοκκαλιά όμως μιας τέτοιας προσπάθειας πάντα έρχεται από ατελείωτες ώρες περιήγησης σε αυλάκια βινυλίων. Και ο Δήμος είναι ένας από τους πυλώνες της φάρας των δισκοπωλών της πρωτεύουσας.

Υπάρχουν παλιότεροι; Βεβαίως. Θεωρητικά αρτιότεροι; Δεν αποκλείεται. Προσωπικά όμως, δε γνωρίζω κάποιον που να συνδυάζει ιστορία και επαφή με την πραγματικότητα με πιο αριστοτεχνικά heavy τρόπο από αυτόν τον τύπο. Λες να υπερβάλλω; Ορίστε, λίγη από τη σοφία του…

 

Πόσα χρόνια της ζωής σου έχεις περάσει πάνω από ένα πικάπ σαν ακροατής και πόσα από εκείνα, πίσω απο έναν πάγκο σαν πωλητής σε παζάρια βινυλίου;

Από παιδί στο σπίτι υπήρχαν πάντα δίσκοι και έτσι άκουγα μέχρι που άρχισα να αγοράζω σιγά σιγά τα πρωτα δικά μου στα 80ς, πέρασα ένα διάστημα στα 90ς όπου αγόραζα μόνο CD και μάλιστα πούλησα ένα μεγάλο μέρος της δισκοθήκης από βινύλια που είχα κάνει μέχρι τότε. Ευτυχώς κατάλαβα το λάθος μου σχετικά γρήγορα, τουλάχιστον αρκετά γρήγορα ώστε να ξαναπάρω κάποια αγαπημένα μου δισκάκια  προτού πιάσουν τις εξωφρενικές τιμές τις οποίες έχουν τώρα. Πήγαινα σαν πελάτης στα πρώτα παζάρια στο Ροδον και όταν ξεκινήσαν να γίνονται ξανά τα τελευταία χρόνια βρέθηκα πίσω από τον πάγκο στις αρχές με πράγματα από την δισκοθήκη μου που είτε ήθελα να αντικαταστήσω με καλύτερες κόπιες είτε δεν ήθελα καθόλου πια. Τις πρώτες φορές πίστευα ότι απλά θα μου τελειώσουν οι δίσκοι και δεν θα ξαναπάω, κολλάς όμως και αρχίζεις να ψωνίζεις πράγματα μόνο και μόνο για να ξαναπας στο επόμενο παζάρι.

 

Μετά από όλον αυτόν τον καιρό, έχεις βαρεθεί το κλισέ της “αναγέννησης του βινυλίου” ή αντέχεις ακόμα; Όπως τα θυμάμαι εγώ, έχει τουλάχιστον 6 χρόνια που η αγορά είναι γεμάτη, όμως ακόμα το ακούω και το διαβάζω σε σχεδόν καθημερινή βάση.

Βρίσκω κάπως αστείο τον όρο “αναγέννηση του βινυλίου”, άσε που “μεσαίωνα” ζούμε στην ουσία αν το σκεφτείς, η “αναγέννηση” ήταν πριν μερικά χρόνια όταν ακόμα έβρισκες σπάνιους δίσκους στα ράφια των καταστημάτων σε προσιτές τιμές και τα ράφια δεν είχαν πλημμυρίσει από επανακυκλοφορίες αμφιβόλου ποιότητας οι περισσότερες. Να μην πιάσουμε καν τα unofficial τα οποία επίσης σαρώνουν την αγορά των second hand.

 

Αν δεχτούμε ότι το Lp περνάει μια δεύτερη νιότη, έχεις λόγους να πιστεύεις ότι θα μείνει κρατώντας το ποσοστό της πίτας πωλήσεων που του αναλογεί, ή είναι trend με ημερομηνία λήξης;

Η αγορά στα μεταχειρισμένα που έχουν και το μεγαλύτερο μερίδιο στα παζάρια είναι εντελώς διαφορετική από την αγορά των καινούριων κυκλοφοριών και είναι σταθερή χρόνια τώρα με μικρά σκαμπανεβάσματα στην Ελλάδα. Όσο αφορά το trend γενικά, αν δεν σπρώξουν αυτοί που πρέπει νεαρό κόσμο προς το βινύλιο τότε ναι, έχει ημερομηνία λήξης.

 

Το μεγάλο ποσοστό των νέων κυκλοφοριών που έχουν απήχηχη, παίρνουν πλέον και βινυλιακή έκδοση. Ταυτόχρονα, όσες και να είναι αυτές, οι επανεκδόσεις κλασικών albums πλημμυρίζουν την αγορά. Αν ρωτάς εμένα, πιστεύω ότι είναι στοχευμένη ενέργεια, προς το κοινό μεγαλύτερης ηλικίας, που έχει και αντίστοιχη οικονομική άνεση. Που αφήνει όμως αυτό τους νεότερους; Πόσο ελκυστικό δηλαδή είναι για έναν 16άρη, ένα σημερινό δισκάδικο, όταν το στοκ του είναι κατά το μεγαλύτερό του ποσοστό, παλιά μουσική;

Ισχύει αυτό που λες και ο πιτσιρικάς δυσκολεύεται να ταυτιστεί. Kάποιοι πραγματικά έχουν ξεχάσει ότι ζούμε στο 2016.  Μια φορά ένας νεαρός ψάχνοντας στον πάγκο μου και ενώ ήταν έτοιμος να αγοράσει το πρώτο Led Zeppelin είδε μπροστά του το “Scream Aim Fire” των Bullet For My Valentine, το πρόσωπο του έγινε από 25 ξανά 15 χρόνων, παράτησε το Zeppelin και μου μου είπε “αυτό θα πάρω”. Πολύ τον συμπάθησα, θα έρθει και η ώρα για το Zeppelin.

ment2

 

Θα επιμείνω σε αυτό, το θεωρώ σημαντικό. Βρέθηκα πρόσφατα στο Vinyl Is Back όπου είχε πραγματικά πολύ νεαρό κόσμο. Άσχετα με το τι αγόρασαν, ή όχι, πήγαν μέχρι εκεί και έδειξαν το ενδιαφέρον τους. Χαζεύοντας στη συνέχεια posts σχετικά με τα πρόσφατα 2 παζάρια (αυτό και της Τεχνόπολης, και για ποιο λόγο να έχουμε 2, το ίδιο σαββατοκύριακο;), πέτυχα και σχόλια του τύπου “Τα συγκεκριμένα παζάρια απευθύνονται σε άσχετους και χιπστεράκια του βινυλίου”. Με έκανε να σκεφτώ, έχοντας υπόψιν την ελιτίστικη νοοτροπία των παλαιών συλλεκτών, αλλά και των πωλητών, τι αντιμετώπιση έχουν οι σημερινοί πιτσιρικάδες από τύπους σαν κι αυτούς;

Ε λοιπόν ναι, έχουν την χειρότερη σε πολλές περιπτώσεις. Και δυστυχώς όχι μόνο οι νεαροί σε ηλικία, ξέρω ανθρώπους σαραντάρηδες και μεγαλύτερους οι οποίοι πραγματικά ντρέπονται να αγοράσουν έναν κλασικό δίσκο που δεν έχουν επειδή απο κάποιους δισκοπώλες έχουν φάει στη μάπα το απαξιωτικό βλέμμα τύπου “μα καλά, αυτό δεν έχεις?”.

(Τα 2 παζάρια ταυτόχρονα σε μια πόλη όπως η Αθήνα είναι εκπληκτικό πράγμα, βγαίνουν όλοι κερδισμένοι, να γίνουν κι άλλα! Ειλικρινά, πέρα από την πλάκα, δεν καταλαβαίνω ούτε τον λόγο ούτε τον σκοπό, αν υπάρχει. Μπορώ να σκεφτώ την κατάσταση στην οποία βρίσκεται η χώρα και πως οδηγήθηκε σε αυτήν, με ποιες λογικές, και από τι ανθρώπους και να κάνω κάποιους παραλληλισμούς σε σχέση με μια γενικότερη νοοτροπία που υπάρχει σε όλα τα επίπεδα βγάζοντας μάλλον ένα ασφαλές συμπέρασμα, αλλά θέλω απλά να πιστεύω ότι αυτές ήταν οι διαθέσιμες ημερομηνίες και για τους 2 χώρους και απλά συνέπεσαν.)

Αυτό με τους άσχετους και τα χιπστεράκια δεν το κατάλαβα ποτέ και το ακούω και ‘γω συνέχεια. Από πότε απαγορεύεται ένας άσχετος να αγοράζει δίσκους? Πως θα γίνει σχετικός αν δεν αρχίσει να αγοράζει? Και πως είσαι σίγουρος ότι ο πιτσιρικάς είναι άσχετος? Μπορεί να είναι στο θέμα βινύλιο σαν αντικείμενο, κόπια, έκδοση κλπ, αλλά από μουσική μην είσαι και τόσο σίγουρος.  Μιλάνε υποτιμητικά για τους πιτσιρικάδες που παίρνουν τα πρώτα τους βινύλια τώρα ενώ μπορεί να έχουν ακούσει εκπληκτικές καινούριες και παλιές μουσικές στον υπολογιστή τους, άνθρωποι που έχουν να ακούσουν καινούρια κυκλοφορία κυριολεκτικά από το “Nevermind”.

 

Οι οποίοι τύποι είναι η κλασική εικόνα που σχηματίζει κάποιος όταν ακούει ότι αγαπάς το βινύλιο. Προσωπικά, πάντα ήθελα να κουτουλήσω ανάμεσα στα μάτια τους σνομπ καραγκιόζηδες του “High Fidelity”. Τελικά αυτοί αγαπούν περισσότερο τη μουσική, ή το αντικείμενο;

Δεν γίνεται να μην αγαπάς και το αντικείμενο, γι αυτό επιλέγεις το συγκεκριμένο άλλωστε. Όμως τον πρώτο ρόλο πρέπει να έχει η μουσική, τον δεύτερο η καλή κόπια και έκδοση και τον τρίτο το φετίχ του πράγματος σαν αντικείμενο. Νομίζω πως όλοι ξεκινάμε από την μουσική και πολλοί καταλήγουν να αγαπούν περισσότερο το αντικείμενο κυρίως λόγω χρόνου και τρόπου ζωής, απλά προλαβαίνουν να το αγοράσουν, να χαζέψουν λίγο το εξώφυλλο και να το τοποθετήσουν στο ράφι, σφραγισμένο. Όλοι οι συλλέκτες έχουν σφραγισμένους δίσκους στο ράφι που δεν έχουν ακούσει ποτέ.

 

Εφόσον η μουσική ήταν, είναι και θα είναι το σημαντικότερο, θα μου εμπιστευτείς τους 5 δίσκους που θα σου μείνουν αξέχαστοι από το 2016;

Sturgill Simpson – A Sailor’s Guide To Earth

Big Business – Command Your Weather

Robbie Fulks – Upland Stories

Terra Tenebrosa – The Reverses

Zeal And Ardor – Devil is Fine

 

Είσαι από τους πιο κατάλληλους για να μου απαντήσουν αυτή την ερώτηση. Πέρσι το καλοκαίρι, λέγαμε ότι ο Brent Hinds των Mastodon πρέπει να πεθάνει. Εσύ τι λες; Είναι τελικά απλά ένας ωραίος τύπος;

Μου είναι εντελώς αδιάφορο αν ο Brent Hinds σιχαίνεται η όχι το metal, μου αρκεί που έχουμε πιει μπίρες παρέα και έχουμε ανταλλάξει μια δυο κουβέντες για τη μουσική και τη ζωή. Λέω μια δυο γιατί όλη την υπόλοιπη ώρα μιλούσε για μουσικές με τον τρίτο της παρέας, κάποιον Biff Byford αν θυμάμαι καλά.


 

 

 

 

 

 

Γιάννης Καψάσκης


Δισκοπώλης, θεωρητικός, με πάθος για τη σημειολογία, το σουηδικό metal και το ρολό κοτόπουλο