Περί μουσικής παραλήρημα (παγκόσμια μέρα μουσικής)

musicday

Σήμερα κατόρθωσα να ξεπαστρέψω τα χρήματα ενός ολόκληρου μήνα σε cd. Το πιο πιθανό είναι ότι δε θα εγκαταλείψω το σπίτι μου για αρκετό καιρο. Δε με παίρνει από οικονομικής απόψης – ωστόσο αυτό καθόλου δε με ενοχλεί. Ακούω τους νεοαποκτηθέντες δίσκους μου και αισθάνομαι πιο ευτυχής από ποτέ. Κι όσο στο background παίζει το ‘That’s How Strong My Love Is’ του Otis Redding, σκέφτομαι πως τίποτα στο σύμπαν ολόκληρο δεν είναι σε θέση να προσεγγίσει την οργασμική τέρψη που η ακρόαση μουσικών δημιουργιών έχει να προσφέρει. Η εμμονική εξάρτηση ωστόσο του ανθρώπου από τη μουσική δεν είναι διόλου τυχαία, αντιθέτως η σχέση του με τη μουσική είναι απόλυτα ουσιώδης και οι ρίζες της εντοπίζονται στο μακρινό παρελθόν.

Για την ακρίβεια η μουσική αποτελεί ένα από τα  βασικά στοιχεία της ανθρώπινης φύσης – ίσως σε μεγαλύτερο βαθμό κι από τον έναρθρο λόγο. Τα αρχαιότερα αρχαιολογικά κατάλοιπα που μαρτυρούν την ύπαρξη μουσικών οργάνων χρονολογούνται στα 40.000 έτη. Ωστόσο, πριν ακόμα εμφανιστούν οι Homo Sapiens, και διαμορφώσουν αναγνωρίσιμα μουσικά όργανα, οι Νεάντερνταλς χρησιμοποιόυσαν κόκκαλα, ξύλα κι άλλα υλικά που βρίσκονταν στο ευρύτερο φυσικό περιβάλλον τους προκειμένου,  επηραζόμενοι από τη φύση, να παράξουν μελωδίες και σε συνδυασμό με άναρθρες κραυγές να συγκροτήσουν τη δική τους μουσική- προτού καν διαμορφωσουν διάλεκτο. Ακολούθησαν δριμύτεροι οι αρχαίοι Έλληνες, οι οποίοι αντιλαμβάνονταν τη μουσική ως στοιχείο ύψιστης μόρφωσης ενώ ο Πλάτωνας είχε χαρακτηριστικά αναφέρει ότι “Η μουσική είναι ένας ηθικός κανόνας. Δίνει ψυχή στο σύμπαν , φτερά στη σκέψη, απογειώνει τη φαντασία, χαρίζει χαρά στη λύπη και ζωή στα πάντα”. Οι αοιδοί και οι ραψωδοί έδωσαν τη θέση τους στους τροβαδούρους και τους τρουβέρους και τις επικές αφηγήσεις με τους πολυμήχανους ήρωες και τους από μηχανής θεούς αντικατέστησαν οι ερωτικές και ιπποτικές εξιστορήσεις – υπό την συνοδεία μουσικής, φυσικά.

Fast Forward, κι επειδή «τα πάντα ῥεῖ καὶ οὐδὲν μένει» βρισκόμαστε εν έτη 2015. Η μουσική έχει ευτυχώς με το πέρας του χρόνου απομακρυνθεί από το πρώιμο στάδιο της. Στην πορεία μάλιστα κατόρθωσε να επιφέρει κι αρκετές αλλαγές, να κινητοποιήσει κοινωνικές μεταβολές όπως συνέβη με τους Beatles, να υπερτονίσει ιδεολογίες όπως με επαναστατικό τρόπο όπως κατόρθωσαν οι Pink Floyd και να πραγματευτεί κάθε τι που θα μπορούσε να προβληματίσει τον ανθρώπινο νου. Τα μουσικά κινήματα αλληλοδιαδέχονταν για για πολλές δεκαετίες το ένα το άλλο, διευρύνοντας τα όρια της μουσικής κι αλληλοεπηρεαζόμενα παρουσίαζαν συνεχώς νέα στοιχεία, σηματοδοτώντας την έναρξη νέων ‘eras’ και προσφέροντας νέα μουσικά είδη γύρω από τα οποία συσπειρώνονταν νέοι ακροατές. Η μουσική ‘διάσπαση’ ωστόσο είχε ως λογικό επακόλουθο να διαμορφωθούν και μουσικές κλίκες με φανατικούς υποστηρικτές του εκάστοτε είδους που σαν οπαδοί υποστηρίζουν τυφλά το προσφιλές σε αυτούς genre χωρίς να συνειδητοποιούν ουσιαστικά ότι η μουσική είναι μια, ανεξάρτητα από τη μορφή που λαμβάνει το τελικό της αποτέλεσμα κι αποτελεί έμφυτη ανάγκη όλων μας.

Μαρίλη Κουλολιά


Ακούει παθολογικά Tom Waits. Όταν δεν βασανίζεται από (εκτός τόπου και χρόνου) υπαρξιακά, υπεραναλύει τα πάντα μέχρι αηδίας (χωρίς συνήθως να καταλήγει κάπου). Είναι γκρούπι του Ντέιβιντ Λιντς.